.SES HASTALIKLARI
Anatomi Fizyoloji
Ses Telinin Tabakaları
Gırtlak Muayenesi
Kanamalar
Polip
Nodül
Kist
Reinke Ödemi
Reflu
Granülom
Papillom
Veb
Sulkus Vokalis
Larengosel
Kanser Habercisi Oluşumlar
Larenjit
Aritenoid Sublüksasyonu
Ses Teli Felci
Kanser
Spazmodik Disfoni
Mutasyonel Falsetto
Anatomi Fizyoloji
Vokal Fold Tabaka
Gırtlak Muayenesi
Kanamalar
Polip
Nodül
Kist
Reinke Ödemi
Reflu
Granülom
Papillom
Veb
Sulkus Vokalis
Larengosel
Kanser Habercisi Oluşumlar
Larenjit
Aritenoid Sublüksasyonu
Ses Teli Felci
Kanser
Hastalıklar ile ilgili daha ayrıntılı bilgi için ekranın solundaki hastalık isimlerinden bir tanesine veya örnek resimlerden bir tanesine tıklayın.

 

Anatomi Fizyoloji

Ses tellerinin solunum sırasındaki pozisyonu

(Ses telleri açıktır.)

Ses tellerinin normal tınıda ses çıkartırken aldığı pozisyon.

(Ses telleri orta hatta birbirlerine temas eder ve titreşir.)

Ses tellerinin ince ses çıkartırken aldığı pozisyon.

(Ses telleri orta hatta biraraya gelir, incelir ve uzarlar.)

Ses Telinin Tabakaları

Ses teli histolojik olarak 5 tabakadan oluşur. Bu tabakalar dıştan içe doğru şu şekilde sıralanır;

1. Epitel,

2. Lamina proprianın yüzeyel tabakası (Reinke boşluğu ),

3. Lamina proprianın intermedier tabakası,

4. Lamina proprianın derin tabakası,

5. Kas tabakası (tiroaritenoid kas = vokal kas)

Lamina propria tabakaları kollajen lifler yönünden oldukça zengindir. Lamina proprianın intermedier ve derin tabakaları birleşerek "vokal ligaman"ı oluştururlar. Ses teli cerrahisinde vokal ligamanın altına inildiğinde kalıcı ses bozuklukları ortaya çıkar. ıyi huylu oluşumlar için uygulanan cerrahi müdahalede en temel prensip bu bölgenin zedelenmemesidir. Yaşla birlikte intermedier tabakadaki kollajen doku değişiklikleri seste de bir takım değişikliklere neden olur.

 

Gırtlak Muayenesi

Ses bozukluklarının değerlendirilmesi için, günümüzde en çok kullanılan yöntem, Videolarengostroboskopi ( VLS ) yöntemidir.

Bu incelemedeki amaç, indirekt larengoskopide çıplak gözle görülemeyen ses tellerinin titreşimlerinin, "stroboskopi" adı verilen bir sistem vasıtasıyla görünür hale getirilmesidir.

Endoskopik olarak gırtlağa bakıldığında her iki ses teli, hemen üzerinde band ventriküller ve epiglot, arkada aritenoid kıkırdaklar, aşağıda nefes borusu (trakea) görülür. Ses teli ile bant ventrikül arasındaki girinti "ventrikül" adını alır.

 

Solunum sırasında ses telleri açık konumdadır (V harfi şeklinde). Ses oluşumu esnasında kapanır ve titreşim yaparlar. Dolayısıyla; ses telleri arasındaki "rima glottis" denen açıklık ses oluşumu sırasında tam kapanmalıdır. Fakat bayanlarda görülen lineer açıklık fizyolojik kabul edilir.
Bunun yanısıra iyi bir ses oluşması için, ses telleri kenarlarının düzgün olması ve titreşim sırasında birbirlerine tam olarak temas etmesi gerekir. Herhangi bir organik veya fonksiyonel problemden dolayı ses tellerinin titreşimi olumsuz etkileniyorsa ses bozukluğu ortaya çıkar.
Kanamalar

Ses tellerinin üzerinde mevcut olan damarlar bazan genişleme gösterir.

Bu genişlemeler; sesin kötü, zorlu veya yanlış kullanılmasında kanayabilirler. Bu kanama sonucunda ses telleri kırmızı renk olur ve seste bozukluğa yol açar.

Özellikle bayanların regl dönemlerinde, vücutta kanamaya eğilimin artması nedeniyle, sesin en ufak bir zorlanması sonucu böyle bir kanama meydana gelebilir.

Özellikle, regl döneminde şarkı söyleyen bayan ses sanatçılarında bu tabloyla çok sık karşılaşılır. Ayrıca, antikoagülan ( kanı sulandırıcı ) ilaç kullanımı da kanama ihtimalini yükseltir.

Tedavide, genelde ses istirahati önerilir. ılaçların yararları sınırlıdır.

 

Polip

Ses telinin polipleri çoğu kez kanamalardan sonra gelişir. Erken dönemde kırmızı ve sonra soluk pembe-beyaz renktedirler.

Küçük boyutlardaki polipler, kist veya nodülle karıştırılır. Polipler; ses bozukluğu yapan iyi huylu oluşumlar arasında en sık görülenleridir.

Eğer ses telinin üst yüzünde olurlarsa sesi o kadar bozmazlar ama ses tellerinin birbirine temas eden iç kenarlarında olurlarsa tam kapanmayı engellerler ve disfoniye neden olurlar.

Özellikle önde ve arkada açıklık kalacağından, kısık ve havalı bir ses ortaya çıkar. Daha çok 30-50 yaş arası erkeklerde görülür.

Hastaların %80'i sigara içmektedir ve birçoğunda hatalı ses kullanımı sözkonusudur. Poliplerin %90'ı tek taraflıdır. %10'u tek veya çift taraflı ve birden fazladır. Poliplerin tedavisi cerrahidir.

 
 
Nodül

Nodül özellikle orta yaş bayanlarda, öğretmenlerde, çocuk sahibi kişilerde daha sık görülür.

Ayrıca puberte öncesi çocuklarda bağırmaya ve sesi zorlu kullanmaya bağlı olarak dikenimsi şekilli nodüller sık görülür.

Pubertede birçoğu kendiliğinden olarak kaybolur. Nodüller daima çift taraflıdırlar. Küçük nodüller yumuşak ve saydamdırlar. Büyük nodüller koni ve krater şeklinde olabilirler.

Karşı ses teline temas sonucunda, burada da reaksiyonel kitle oluşturan küçük kist veya poliplerle karıştırılabilir.

Nodüllerin tedavisi günümüzde ses eğitimleri ve şan çalışmaları ile yapılır.

Dirençli durumlarda cerrahi düşünülür.

Ses telleri açık iken nodüllerin görünümü.
Ses telleri ses oluşturmak için birleştikleri sırada nodüller tam kapanmayı engeller. Bunun sonucunda kısık, puslu ve havalı bir ses oluşur.
Kist

Çoğu kez nodülün yerleşim yerinde oluşurlar. Genellikle sesin kötü kullanımı söz konusudur.

Tek taraflı olmalarına karşılık, karşı ses telinde temas sonucunda reaktif bir kitle oluşturabilirler

Bu yüzden nodüllerle karıştırılabilirler.

Tedavileri cerrahi müdahale ile çıkarılmalarından ibarettir.

 

 

 

 

 

 

Reinke Ödemi

Bu hastalık ses tellerinin aşırı şişmesi ve sesin kalınlaşması ile kendini gösteren bir tablodur.

Bu problemin olduğu kadınlar telefonda konuşurken erkek zannedilirler.

En büyük nedeni sigaradır.

Ses telleri tüm solunum yolunu tıkayacak kadar şiş hale gelebilirler.

Tedavisi için çeşitli ilaçlar denenir ama çoğunlukla sonuç cerrahi müdahale ile alınır.

 
Reflu

Mide asidinin yemek borusundan geri ve yukarı çıkması sonucunda, ses telleri ve gırtlak dokularında iltihabi olay gelişmesidir.

Ses tellerinin arka kısımlarında bu tahrişe ait belirtiler kolayca tanınır.

Bu hastalarda çoğu kez göğüste yemek borusu boyunca bir yanma hissi, geğirme ve mide şikayetleri olabilir. Özellikle sabah uyanıldığında seste bir kalınlaşma şikayetiyle çok karşılaşılır.

Hastaların yemekten en az 3-4 saat sonra, mide boşken uyumaları sağlanır. Mide asidi salgısını arttırıcı gıdaların ( kahve, çay, baharatlı yiyecekler ve süt gibi) tüketimi önlenir.

Hastalara sıkı kemerler kullanmamaları, yataklarının belden itibaren baş hizasının yüksek olmasını sağlamaları önerilir.

Tedavide asidin salınımını önleyen veya kontrol eden ilaçlar kullanılır. Bu hastaların bazılarında mide fıtığı tespit edilir ve cerrahi olarak tedavi edilirler.

 

 

 

 

Granülom

30-60 yaş arası erkeklerde daha çok görülür.

Ses tellerinin arka kısmında oluşan bu kitlelerin günümüzde en çok rastlanan nedeni mide asidinin yemek borusundan yukarı geri çıkması sonucu gırtlağı tahriş etmesidir.

şarkıcılarda yoğun ses egzersizleri sonrasında, trompet veya klarnet çalan müzisyenlerde de sık rastlanır.

Tedavisi mide asidinin tahribatını önleyecek tedbirler alınmasıdır.

Çok büyümüş olanlar cerrahi olarak tedavi edilir.

 

 

 

Papillom

Papillomlar virüslerin oluşturduğu çoğu kez beyaz renkte görülen oluşumlardır.

Çocuklarda ve erişkinlerde değişik şekillerde ortaya çıkabilir.

Tedavileri oldukça güçtür.

Birçok kere cerrahi yapılması gerekebilir.

Bunun sonucunda gırtlağın normal anatomik yapısı bozulabilir.

Günümüzde en iyi tedavi yöntemi CO2 lazer ile tedavi edilmesidir.

 
Veb

Her iki ses telinin arasında ve ön kısımda bir perde olmasıdır.

Seste kısıklığa, büyük boyutlarda ise nefes darlığına yol açabilir.

Doğumsal veya sonradan olabilir.

Doğumsal olanları yaş büyüdükçe oransal olarak küçük kalabilir ve tedavi edilmeyebilir. Ama şikayete yol açanları cerrahi olarak tedavi edilir.

Genelde lazer veya açık cerrahi tercih edilir.

 
Sulkus Vokalis

Sulkus Vokalis ses tellerinin uzun ekseni boyunca mevcut olan oluktur.

Ses tellerinin titreşimini bozabileceğinden ses kısıklığına neden olabilirler.

Tedavilerinde ses eğitimi ve gereken durumlarda cerrahi uygulanır.

 

 

 

 

 

 

 

Larengosel

Gırtlakta ses tellerinin hemen üzerinde yer alan "ventrikül" adı verilen girintide kist gelişmesidir.

Aşırı büyürse boyunda yumuşak ve ıkınmakla büyüyen kitle halinde tespit edilebilir.

Kistin içinde sıvı veya hava olabilir. Cam üfleyicilerinde daha çok görülür.

Tedavileri cerrahidir.

 

 

 

 

 

 

Kanser Habercisi Oluşumlar

Bunlar ses tellerinin üzerinde oluşan kabarık beyaz-sarımtrak kitlelerdir.

Sigara içenlerde daha sık görülür.

Kansere dönüşme ihtimali olduğu için mutlaka biyopsi ( parça tahlili ) yapılmalıdır.

Sigara içmeye devam edilirse kanserleşme ihtimali çok yüksektir.

 
Larenjit

Sık sık geçirilen üst solunum yolu enfeksiyonlarının bir şeklidir. Hemen daima virüslerle oluşur.

Yoğun salgı artışı, öksürük ve iltihabi olay ses tellerinde şişliğe ve kırmızılığa neden olur.

Ses kısıktır ve hatta bazan tamamen kaybolabilir.

Bol sıvı almak, ses istirahati, salgıları sulandırıcı ve atılmasını kolaylaştırıcı ilaçlar ve antigribal ilaçlar ile tedavi edilir.

Ses kısıklığı 2 haftayı geçerse KBB hekimine müracaat edilmelidir.

 

 

 

Aritenoid Sublüksasyonu

Ses tellerinin hareket etmesinde önemli rol oynayan ve "aritenoid" adı verilen kıkırdakların travma sonucu normal pozisyonunu kaybedip yer değiştirmesidir.

Genelde anestezi havalandırma tüpünün yerleştirilmesine veya dışarıdan boyuna darbe gelmesine bağlı olarak oluşurlar.

Travmadan sonra birkaç gün içinde tespit edildiklerinde cerrahi müdahale ile düzeltilebilirler.

Ancak gecikmiş vakalarda tedavisi oldukça güçtür.

 

 

 

 

Ses Teli Felci

Ses teli felçleri birçok nedene bağlı olarak oluşabilirler.

En sık nedenleri guatr ameliyatları, akciğer ve gırtlağın kötü huylu hastalıkları ve viral enfeksiyonlardır.

Ses tellerinin felci tek taraflı veya çift taraflı olabilir.

Ses teli orta hatta felç halinde kalırsa nefes darlığı yapabilir. Bu olay iki taraflı olursa yaşamı tehdit edebilir.

Acil müdahale gerekir.

Bazen de ses teli açık pozisyonda felçli kalabilir. Bu durumda ses teli orta hatta gelip diğer ses teli ile temas edemez ve bunun sonucunda ses oluşamaz.

Bunu gidermek ve sesin yeniden oluşmasını sağlamak için gırtlağın tiroid kıkırdağında bir pencere açılır ve buraya sentetik maddelerden imal edilen bir protez yerleştirilir.

Sonuçta ses teli orta hatta itilmiş olur.

 
Kanser

Gırtlak kanseri; sigaranın insanda yol açtığı en ciddi sorunlardan birisidir.

Sigara kullanmamak ve peryodik kontroller yaptırmak gerekir.

Erken tanı hayat kurtarıcıdır.

Günümüzde gırtlağın tamamını almadan yapılan ameliyatlar sayesinde hastalar konuşabilir.

Hatta gırtlağının tamamı alınan hastalar konuşma protezleri ile tekrar konuşabilmektedir.

 
 
 
 
Gırtlağın kısmi çıkarıldığı hastalarda ameliyat sonrası gırtlağın kalan kısmı
Gırtlağın kısmi çıkarıldığı hastalarda ameliyat sonrası gırtlağın kalan kısmı
Spazmodik Disfoni

Spazmodik Disfoni nörolojik bir hastalıktır. Ses tellerini hareket ettiren küçük kaslarda spazm oluşması sonucunda meydana gelen ses ve konuşma bozukluğudur. Bu hastaların sesleri ve konuşmaları çok tipiktir.

 

"Dinlemek için hoparlör ikonuna tıklayın"

Spazmodik Disfoni
Tedavi Öncesi
Tedavi Sonrası
Hasta

 

 

 

 

 

 

Mutasyonel Falsetto

Erkek çocukların ergenlik döneminden erişkinliğe geçerken seslerinin kalınlaşmayıp ince kalması ile karakterize bir ses bozukluğudur. ince ses tonu çocukların çekingen olmasına ve çevre ile ilişki kuramamasına neden olabilir. Mutlaka psikiyatri hekimine danışılmalıdır. Tedavilerinde ses eğitimleri esastır. Çoğu hasta bir - iki seanslık eğitim ile yaşlarının gerektirdiği ses tonuna kavuşurlar.

 

"Dinlemek için hoparlör ikonuna tıklayın"

Mutasyonel Falsetto
Tedavi Öncesi
Tedavi Sonrası
Hasta1